Ludwig Taschner van Ludwig’s Roses deel graag sy kennis van rose deur die mites wat rondom die groei van rose die rondte doen te besweer.
Ludwig Taschner is tydens die Tweede Wêreldoorlog in Duitsland gebore. Hy is as kweker opgelei en het in 1960 uit Oos-Duitsland ontsnap. Hy het onskatbare ondervinding opgedoen deur in kwekerye in Wes-Duitsland, Switserland en Engeland te werk, waar hy in roosverbouing begin spesialiseer het.
Hy het in 1962 in Pretoria aangekom en het uiteindelik die trotse eienaar van die welbekende Ludwig’s Rose geword wat wêreldwyd bekend is as die voorste rooskweker in Suid-Afrika. Hierdie kenner het baanbrekerswerk gedoen met die voortplanting van rose in houers.
Rose word al vir baie generasies in tuine gekoester en gekweek. In sommige gevalle het die gepubliseerde of voorgestelde raad verouderd geraak en is dit nie meer prakties nie of was dit al die tyd bygeloof.
Ons glo dat roosgroei maklik is en dat deur die basiese beginsels te volg, jy rose kan geniet wat floreer en jou van kleur, geur en skoonheid voorsien vir 9 maande van die jaar!
Die mites waarvan ons graag wil ontslae raak, is:
Rose is baie werk!
‘n Grasperk is in baie gevalle baie meer werkintensief as wat jou rose ooit sal wees.
Jou rose sal presteer as jy die basiese beginsels van effektiewe natmaak en gereelde bemesting in plek het. ‘n Bietjie nodige versorging nou en dan en die snoei in die winter word maklik gedoen. ’n Gereelde spuitprogram sal hulle nog gelukkiger hou. Die voordele van rose in jou lewe is veel groter as die “harde werk” wat doemprofete verkondig.
Jy moet nooit rose oorhoofs natmaak nie. Hulle blare en blomme moet nooit nat word nie!
In ons Suid-Afrikaanse klimaat droog die blare so vinnig uit dat hierdie metode van watertoediening absoluut geen negatiewe uitwerking op hulle het nie. In die hitte van die somer is hulle mal daaroor! Wees net versigting om jou rose nie in die hitte van die dag nat te lei nie – dit sal blare brand.
Die belangrikste ding is dat hulle doeltreffende water moet kry wat hul wortels bereik en diep om hul wortelarea insypel. Elke plant moet in die somer 10 – 15 liter water per week ontvang.
Swartvlek word versprei wanneer die weer klam is en geskik is vir die spore om te ontkiem.
Rose het baie water nodig!
Wanneer water doeltreffend op jou rose toegedien word, benodig hulle nie soveel water nie. ’n Welige groen grasperk gebruik beslis baie meer water as jou roosbosse.
Rose is droogtebestand en oorleef droë tye, al pas hulle aan en blom nie so baie nie. Sodra hulle weer voldoende water ontvang, beloon hulle jou vinnig met nuwe groei en blomme.
Jy moet nie jou rose te veel water gee nie, jy kan hulle maklik oorwater.
Solank die water wegloop en nie in kleigrond staan sodat die wortels permanent baie nat is nie, sal jou rose ’n bietjie ekstra water waardeer. Rose hou nie van “nat voete” nie.
10 – 15 liter per week vir elke plant in die somer sal jou rose laat floreer en hulle sal beter vertoon as enige ander plant in jou tuin.
Dit het vandag gereën, ek hoef nie hierdie week my rose nat te maak nie.
Slegs as jy 10 mm of meer reën meet, kan jy nalaat om jou rose nat te lei.
Veral potte het baie goeie reën nodig aangesien hulle ‘n baie klein opvangsgebied het. Potte word warm en as die grond warm word, sal dit die wortels brand.
As jy geel blare op ‘n roosplant sien, moet jy dit afhaal en weggooi om die verspreiding van siektes te keer!
Swartvlekspore kom natuurlik in die lug voor. Hulle ontkiem op die blare wanneer die blaar lank genoeg nat bly.
Jy moet gereeld Engelse sout om jou rose gooi
Engelse sout bestaan uit gehidreerde magnesiumsulfaat, ‘n natuurlike mineraal wat die eerste keer in die putwaters van Epsom, Engeland, gevind is.
Die kunsmis wat Ludwig aanbeveel, Ludwig’s Vigorosa, is ’n gebalanseerde kunsmis en dit bevat Engelse-sout. As jy dit dus aanwend, hoef jy glad nie bykomende Engelse-sout aan te wend nie.
Jy moet ‘n roosstingel skuins sny
Ons vind dat om die steel reguit af te sny, die kleinste wond gee, die maklikste en vinnigste is om te doen en nooit ‘n oog beskadig nie.
Daar word geglo dat die skuins seker maak dat vog altyd van die stam af vloei.
Jy moet altyd ‘n roosstingel bokant ‘n uitwaartse oog sny
Om ‘n roos te versorg of roosblomme vir die vaas te sny is nie ‘n wetenskap nie en ‘n mens hoef nie lank te dink waar om te sny nie.
As die roosbos gelukkig is en goed groei, sal dit homself uitsorteer. Boonop het ‘n mens lote en blomme nodig wat na binne en na buite kyk.
Jy moet die punte van elke stingel seël sodra jy dit teruggesny het of ‘n roos gepluk het
Dit is glad nie nodig nie. Dit sal onnodige tyd in beslag neem om dit te doen as jy baie rose het.
Die enigste keer dat verseëling ‘n bekommernis is, is as jy ‘n stamboorder-wesp-besmetting het. Hulle grawe ‘n gaatjie in die middel van jou roosstingels om hul eiers te lê. As hulle ‘n probleem is, kan jy die stingels seël met steriseal, modder of PVA verf. As jy dit nie doen nie, sal die oë onder die uitgeholde deel uitspruit en die roos ontgroei maklik die indringing.
Onthou dat om ‘n roos terug te sny nie die plant seermaak nie, dit stimuleer eintlik nuwe groei, soortgelyk aan om jou hare te sny.
Jy moet ‘n roos net bokant ‘n 5 “pinnaed” of cluster blaar sny
Om ‘n roos te versorg of roosblomme vir die vaas te sny is nie ‘n wetenskap nie en ‘n mens hoef nie lank te dink waar om te sny nie.
As jy ‘n blaar met drie penne sny en die oog aan die basis van die blaar sal nie uitspruit nie, sal die een onder dit doen.
Dooie stam of stamkanker is aansteeklik en moet weggesny word!
Wanneer die roosbos van blare ontdaan is, vertraag dit die sapvloei binne die stamme en hou dit op groei. Die sap word dan so verhit dat dit amper binne die plant begin kook. Die kambiumweefsel onder die bas word dan verskroei – dit staan bekend as sonbrand of stamkanker. Blare is nie net nodig om die sapvloei te reguleer nie, maar ook om die stamme en takke te skadu. Dus, as jou rose sonbrand ervaar, gee goed nat, moenie bemes nie en knyp alle knoppies terug om die nuwe groei verder af in die hoofstingels te stimuleer.
Dit het niks met ‘n aansteeklike siekte te doen nie!
Sonbrand of stamkanker kan die plant verwoes. Kyk hoe dit terugveg deur ‘n nuwe rooi loot te laat uitspruit.
Moet nooit, ooit die grond rondom ‘n roos losmaak nie, jy sal hul wortels versteur
Rose het inderdaad ‘n vlak wortelstelsel, so dit is nie raadsaam om rondom hul wortels te grawe wanneer hulle aktief groei nie.
As ‘n roos egter nie goed groei nie as gevolg van gekompakteerde en moeë grond, sal die plant jou bedank as jy enige tyd van die jaar natuurlike organiese materiaal en kompos werk.
Om om die wortels te grawe om kompos in te werk, die grond los te maak en growwe organiese stowwe by te voeg, in die winter te snoei wanneer die plant dormant is, is geen probleem nie.
Jy moet kunsmis in die grond inwerk sodat dit geabsorbeer kan word
Die meeste N-P-K kunsmisstowwe is wateroplosbaar en moet eenvoudig rondom die roos se wortelarea gestrooi word. Na ‘n goeie natmaak los die kunsmis op en word die voedingstowwe na die wortels afgevoer.
Ludwig’s Vigolonger, ’n beheerde kunsmis, is ’n uitsondering op die reël. Dit moet tot in die boonste 15 cm van die grond ingewerk word aangesien dit die voedingstowwe oor ‘n tydperk van 8 maande vrystel.
Moderne rose het nie meer ‘n geur nie
’n Roosvariëteit se geur word van sy voorvaderlike afkoms geërf en het te make met genetika.
Baie variëteite het ‘n geur en baie het eenvoudig nie.
Geurige variëteite het as ‘n reël dunner blomblare waaruit die geurmolekules kan ontsnap en ons neuse kan bereik. Hul vaaslewe is dus nie so lank soos dié met dikker blomblare nie. Nie-geurige rose word baie meer algemeen as gesnyde rose verkoop.
Rose het so duur geword
Tuinmaak, soos enigiets anders vandag, is nie goedkoop nie. As jy egter die plant van ‘n roos as ‘n langtermyn-belegging sien, weeg die voordele wat jy sal pluk swaarder as die koste.
Ons is hier om seker te maak dat jou rose floreer nadat dit geplant is. ’n Roosbos kan maklik 20 jaar oud word.
Jy moet nooit ‘n roos op dieselfde plek plant waar ‘n ander roos dood is nie
Ja dit is waar en al is die rede wetenskaplik nog steeds ‘n raaisel, word die verskynsel roosherplantsiekte genoem.
Dit kan maklik omseil word deur die grond uit te grawe en dit met nuwe grond te vervang.
Mens kan andersins die grond behandel deur ‘n koppie jeyes-vloeistof in ‘n emmer water te verdun en die posisie te deurdrenk. Na ‘n week kan die grond dan met kompos verryk word en die nuwe roos kan dan geplant word.
My man het verlede winter nie die rose reg gesnoei nie en nou groei hulle net nie soos hulle moet nie
Snoei beïnvloed nie die rose se prestasie in die seisoen direk nie. Dit word bepaal deur die besproeiing, gereelde toediening van kunsmis en bespuiting.
Mens kan nie verkeerd snoei nie!
Jy moet met kalkswael spuit nadat die plant gesnoei is, dit sal alle plae en siektes weghou van jou rose in die nuwe seisoen
Kalkswael ruik soos vrot eiers. Dit is gebruik lank voordat behoorlike plaagdoders en swamdoders beskikbaar was. Dit hou egter nie peste en siektes effektief van jou rose af nie.
Ons beveel aan om met Ludwig’s Insect Spray te spuit teen 100ml tot 10 liter water na snoei. Die reuk van knoffel is baie aangenamer en die kombinasie van piretrum, knoffel en raapolie raak beslis ontslae van plae.
Swart, bruin en blou rose is so skaars dat dit uiters duur is
Daar is geen ware swart, bruin of blou rose nie. Daar is egter rooi variante wat so donker is dat hulle amper swart verkleur in die son en ‘n fluweelagtige glans het. Daar is rose met ‘n beige kleur, amber met laventelkleurige rose en lila en pers. Hierdie rose is nie duurder as jou gewone rose nie.
‘n Geneties gemodifiseerde “blou” roos wat die blou pigment delphinidin bevat, is in 2004 ontwikkel. Dit is nie veel blouer as die bestaande lila kleure nie.
Wit rose kan blou of reënboogkleurig gekleur word.
Rose groei nie aan die kus nie
Kusweer is baie meer vogtig, wat beteken dat swamsiektes effens meer uitdagend kan wees. ‘n Gereelde spuitprogram maak dit egter baie moontlik om pragtige, bewonderenswaardige rose aan die kus te hê.
In baie winderige plekke sal ‘n windbreek help.
Om knoffel om jou rose te plant, sal verhoed dat alle insekte hulle teister
Dit sal tot ‘n mate help, maar ongelukkig sal die goggas heel waarskynlik steeds jou rose vind.
Spuit met skottelgoedwasmiddel sal help om van plantluise op rose ontslae raak
Plantluise kan ‘n hardnekkige plaag wees om van ontslae te raak en soms werk selfs plaagdoders nie.
Deurdrenk met Koinor is effektief.
Spuit met jeyes-vloeistof sal jou rose van alle insekte ontslae raak
Ons het bewerings gehoor dat ‘n jeyes-vloeistof mengsel wonders verrig. Ons neem aan dat die betrokke rose in elk geval gelukkig en gesond is en dat dit niks met die jeyes-vloeistof te doen het nie.
Rose het dorings
Al verwys almal na die stekels op rose as dorings, is dit streng gesproke stekels en nie dorings nie.
Ten slotte:
Junie is ‘n rusperiode vir rose.
Berei nou jou rose voor as jy besluit om hulle te verskuif.
Berei nou die gate voor waarin jy rose wil plant.
Rose word nou gevoed met 3:1:5 voeding.
