Die burgerregte-organisasie AfriForum is gekritiseer omdat hulle kleure vertoon het wat soos die apartheidsvlag lyk tydens hul optog teen die Wysigingswet op Basiese Onderwyswette 32 van 2024 (Bela-wet) Dinsdag in Pretoria.
Cosatu se nasionale woordvoerder, Zanele Sabela, het gesê die federasie doen ‘n beroep op die Menseregtekommissie om ‘n ondersoek te loods en die verantwoordelike individue aanspreeklik te hou, veral omdat die DA, AfriForum en Solidariteit vasbeslote was dat hul protes teen die Bela-wet nie oor ras gaan nie.
Kalie Kriel, uitvoerende hoof van AfriForum, het gesê die kleurkoördinasie is bloot toevallig.
“Die DA se kleur is blou en hulle het in hul kleur gekom. Mense rek dit met hierdie samesweringsteorieë. Dit was toevallig dat die DA daar was. As iemand met die apartheidsvlag daarheen gekom het, sou ons hulle gevra het om te vertrek.”
‘n Deelnemer aan die optog wat die Vierkleur ten toon gestel het, is van die perseel verwyder.
In 1856 het die Voortrekkergebiede noord van die Vaalrivier ingestem om as die Suid-Afrikaanse Republiek te verenig. ’n Grondwet is opgestel en ’n vlag is ontwerp. Die vlag staan bekend as die “Vierkleur” vanweë sy vier kleure – groen, blou, wit en oranje.
Die voormalige uitvoerende hoof van die Nelson Mandela-stigting, Verne Harris, het sy skok uitgespreek oor die vertoon van die Vierkleur.
“Vir my, as ek na die oorhoofse prentjie van die skare kyk en hierdie see van oranje, wit en blou sien, het dit weerklink soos die apartheid se oranje, blanje, blou.
“Mens weet nie in watter mate dit doelbewus deur die organiseerders gechoreografeer is nie, maar die boodskap vir my was duidelik en baie ontstellend,” het hy gesê.
Die Vierkleur is volgens Harris ‘n simbool van wit oppergesag en Afrikaanse nasionalisme, presies soos die apartheidsvlag. Hy het ook gemeld dat die Afrikaner Weerstandsbeweging (AWB) vroeër die Vierkleur vertoon het en daarom word dit met wit verregse oppergesag geassosieer.
Kriel het gesê: “Ons dink nie dit is gepas om die vlag te waai nie, maar ons glo nie daaraan om dit te verbied nie. Daar behoort geen openbare vertoon van die vlag te wees nie, maar wat mense in hul slaapkamers doen, is nie my saak nie.”
Kriel het gesê daar sou meer kleureteenwoordig gewees het as ander politieke partye – soos die ANC – hul uitnodiging om na die optog te kom, aangeneem het.
Die ANC het egter ontken dat hy ‘n uitnodiging ontvang het om dit by te woon.
AfriForum en sy vennote beweer dat die Bela-wet ‘n direkte bedreiging vir die bestaan van die Afrikaanse kultuur en taal is.
Hulle het ’n memorandum met hul bekommernisse aan die presidensie en die departement van basiese onderwys oorhandig.
