Die Thabazimbi-munisipaliteit staar potensiële ontbinding in die gesig weens bestuurskwessies, met die DA wat belowe om enige ingryping teen te staan.
Die Thabazimbi plaaslike munisipaliteit in die Waterberg-streek van Limpopo is gedreig dat dit ontbind kan word en sy administrasie deur die provinsiale regering oorgeneem kan word.
Maar die DA het belowe om enige stap om beheer van die raad oor te gee, te beveg.
Limpopo premier, dr. Phophi Ramathuba, het die raad van Thabazimbi vandeesweek slegs sewe werksdae gegee om te verklaar waarom Artikel 139 (1) van die grondwet nie toegepas moet word nie.
Die bedreiging vir die raad – wat gesamentlik deur die ANC en DA bestuur word – volg op lang tydperke van politieke binnegevegte.
Ramathuba het gesê die besluit om die munisipaliteit onder administrasie te plaas volg op ‘n omvattende verslag wat aan die uitvoerende raad voorgelê is, wat volgehoue bestuurskwessies binne die Thabazimbi-munisipaliteit sedert 2022 beklemtoon.
Die verslag, het sy gesê, het wanfunksionering binne die raad uiteengesit.
Sy het bygevoeg hierdie uitdagings het dienslewering aan die inwoners van Thabazimbi erg geraak.
“Ondanks vorige ingrypings deur die departement van samewerkende regering, menslike nedersettings en tradisionele sake (Cogta) en die provinsiale tesourie, het die situasie nie verbeter nie,” het Ramathuba gesê.
“Die munisipaliteit werk tans met twee afsonderlike strukture wat beweer dat hulle die raad is, wat die regeringskrisis verder vererger.”
Boonop het die premier gesê die munisipaliteit staar aansienlike finansiële verpligtinge in die gesig, insluitend ‘n skuld van meer as R270 miljoen aan Eskom en die voortgesette regstappe wat deur die Magalies Waterraad aanhangig gemaak is om uitstaande betalings van meer as R190 miljoen te verhaal.
Sy het bygevoeg die munisipaliteit kon nie sy begroting vir 2024-’25-boekjaar betyds en in ooreenstemming met die voorgeskrewe wette en regulasies aanvaar nie.
“Die ingryping word gelei deur verskeie wetgewende mandate, insluitend die Wet op Munisipale Stelsels en die Wet op Munisipale Finansiële Bestuur, wat die provinsiale regering verplig om munisipale kapasiteit te monitor, te ondersteun en te versterk,” het sy gesê.
“Die assessering wat deur Cogta en die provinsiale tesourie gedoen is, het ’n totale ineenstorting van dienste, bestuur en nie-nakoming van verskeie wetgewende voorskrifte aan die lig gebring, wat hierdie ingryping genoodsaak het.”
Maar die DA het gesê “as die Limpopo-regering oorlog nodig het, sal ons dit presies dit gee – ‘n oorlog”.
Die raad, wat deur die ANC en die DA bestuur word, het ‘n raadspeaker en ‘n munisipale bestuurder elk wat een munisipaliteit bestuur.
DA gereed om te veg
Maar die DA is bereid om te veg. DA-raadslid Tokkie Swanepoel van Thabazimbi plaaslike munisipaliteit het gesê:
“Ons wil die premier herinner aan die leersame hofoorwinning in die Hoogste Hof van Appèl in 2020 wat die Gautengse regering se besluit om die Stad Tshwane onder administrasie te plaas, tersyde gestel het as gevolg van onstabiliteit wat deur die ANC veroorsaak is.
“In hierdie saak het die hof ANC-raadslede beveel om hul ontwrigtende gedrag te staak en raadsvergaderings by te woon. As DA sal ons nie huiwer om die howe te nader om dieselfde in Thabazimbi te voorkom nie.
“Ons sal nie terugdeins nie. Die dae om politieke speletjies voor die behoeftes van die gemeenskap te stel, moet tot ‘n einde kom, en die DA sal na daardie doelwit werk – maak nie saak watter hekkies die ANC in ons pad sit nie,” het Swanepoel gesê.
Limpopo premier Phophi Ramathuba. Picture: Limpopo Legislature/Facebook
