Die Nasionale Vervolgingsgesag (NVG) het waninligting rakende die strafregtelike verrigtinge teen die beskuldigde van verkragting en seksuele oortredings, Jan Gysbert Maritz, ‘n bekende prokureur van Welkom, uit die weg geruim.
Volgens NVG-woordvoerder Mojalefa Senokoatsane is die onlangse “verspreiding van waninligting” met kommer opgemerk en in ‘n verklaring openbare bewerings wat daarop dui dat “niks in die saak gebeur het nie” of dat “Maritz nie skuldig bevind is nie, verwerp.
In ‘n poging om die openbare rekord reg te stel, begrip van die strafregsproses te versterk en die waardigheid en privaatheid van die slagoffers te beskerm, het Senokoatsane bevestig dat die 57-jarige Maritz wel deur die Hooggeregshof van Suid-Afrika, Vrystaat-afdeling, Bloemfontein, aan verskeie ernstige seksuele oortredings, insluitend verkragting, skuldig bevind is.
“Maritz is aangekla van 18 aanklagte ingevolge die Wysigingswet op die Strafreg (Seksuele Misdrywe en Verwante Sake) 32 van 2007, sowel as ‘n bykomende aanklag van aanranding. Die seksuele misdrywe het oor ‘n tydperk van sewe jaar, van 2007 tot 2014, plaasgevind in die dorpe Virginia, Welkom en Odendaalsrus in die Vrystaatprovinsie. Al die slagoffers van die seksuele misdrywe was onder die ouderdom van 18 ten tyde van die pleeg van die misdrywe.
“Op 17 Mei 2021 het Maritz aanvanklik onskuldig gepleit. Op 21 Mei 2021 het hy egter formele erkennings gemaak ingevolge Artikel 220 van die Strafproseswet 51 van 1977, wat deur die hof aanvaar is. “Gebaseer op hierdie erkennings, het die hooggeregshof hom skuldig bevind op 16 aanklagte, insluitend drie aanklagte van verkragting en verskeie ander aanklagte rakende seksuele oortredings teen minderjariges,” het Senokoatsane gesê.
Na sy skuldigbevinding het Maritz sy regsverteenwoordiging verander en Advokaat Dawie Joubert SC aangestel, wat twee aansoeke ingedien het:
’n Aansoek om die onttrekking van die voorsittende regter, Regter Naidoo, op grond van beweerde vooroordeel; en
’n Aansoek om die Artikel 220-erkennings, wat die basis van die skuldigbevinding gevorm het, terug te trek.
Die hooggeregshof het beide aansoeke van die hand gewys en bevestig dat die verhoor billik en sonder vooroordeel gevoer is.
Maritz se aansoek om onttrekking is deur die Hooggeregshof van Appèl van die hand gewys, en gevolglik het die Konstitusionele Hof ook geweier om die saak te oorweeg, wat effektief alle appèlgeleenthede rakende die onttrekking uitgeput het. Maritz se pogings om sy Artikel 220-erkennings terug te trek, was ook tot dusver onsuksesvol.
Maritz sal na verwagting op 6 Oktober in die Hooggeregshof van Suid-Afrika, Vrystaat-afdeling, gevonnis word. Die hof sal na verwagting oorweeg om die voorgeskrewe minimum vonnis van … op te lê. lewenslange gevangenisstraf.
“Die NVG veroordeel die doelbewuste verspreiding van waninligting rakende hierdie saak. Sulke optrede ondermyn nie net die publiek se vertroue in die strafregstelsel nie, maar loop ook die risiko om verdere emosionele skade en sekondêre trauma aan oorlewendes toe te dien. Die NVG doen ‘n beroep op alle lede van die publiek om hulself te weerhou van die maak of verspreiding van onakkurate verklarings wat die behoorlike regspleging kan belemmer.
“Die NVG bly vasberade in sy grondwetlike mandaat om die oppergesag van die reg te handhaaf, geregtigheid vir slagoffers van seksuele en geslagsgebaseerde geweld te verseker, en oortreders aanspreeklik te hou, ongeag hul professionele of sosiale status. Die Owerheid sal voortgaan om alle sake sonder vrees, begunstiging of vooroordeel te vervolg,” het Senokoatsane gesê.
In die afgekeurde aansoek om onttrekking het voorsittende regter Somaganthie Naidoo geweier om haarself van die strafregtelike verhoor te onttrek.
Volgens die hofrekord is Maritz, nadat hy skuldig bevind is aan sy skuldige pleidooi, op borgtog vrygelaat met sekere voorwaardes, hangende vonnisoplegging.
Nadat hy egter sy regspanne verander het, het Regter Naidoo Maritz se borgtog herroep en hom in aanhouding geplaas.
“Verlof tot appèl is deur hierdie Hof (Hooggeregshof van Appèl) toegestaan aan die volle hof van die Vrystaatse Afdeling van die Hooggeregshof, Bloemfontein (die volle hof). Op 5 November 2021 het die volle hof die appellant se borgtog herstel en hy is uit die tronk vrygelaat,” lui die hofrekord.
